Pert Nedir?
Pert araç, herhangi bir kaza sonrasında aracın en az %70 oranında hasar alarak kullanılamaz hale gelmesi ya da değerini kaybetmesi anlamına gelir. Aracın onarım masrafları piyasa değerine yakındır. Basit haliyle, kaza sonrasında aracınızı yaptırmak ve yenisini almak hemen hemen aynı fiyata denk geliyorsa bu durumda aracınız perte çıkmış demektir.
Pert Kaydı Nedir?
Pert araçlara verilen pert kaydı, kazadan sonra aracın değerinin %70 ve daha fazlasını kaybettiği ya da aracın kullanılamaz hale geldiği durumlarda ortaya çıkar. Kazadan sonra tam hasarlı duruma gelen pert araçlar trafikten çekilmektedir. Bu durum aracın plakasına işlenerek, “trafikten çekilmiştir” belgesi ile aracın trafiğe çıkamaz hale geldiği tescillenir.
“Trafikten çekilmiştir” belgesi kaşeli bir şekilde sunularak sigorta şirketlerinden bir bedel ödemesi alınabilir. Sonrasında belgeler ve plakalar birlikte şirkete gönderilir. Gönderim sonrası şirket aracınızın kasko bedelini size öder. Ancak bu bedelin ödenmesi için pert kaydını ilk 5 günü içinde sigorta şirketine bildirmeniz gerekmektedir. Bildirimden sonra sigorta şirketleri tarafından yönlendirilen eksper, araç üzerinde pert analizi yapar.
Eğer pert kaydı olan aracın trafiğe geri dönmesi için gereken onarım ve tamiratın maddi boyutu, aracın o günkü değerini aşmazsa aracın tamiri için gereken ödeme yapılır. Şirket, aracınızı tamir ettikten sonra aracınız tekrar trafiğe çıkabilir hale gelir.
Aracınızın perte çıkması halinde sigorta şirketine en geç 5 iş günü içerisinde teslim etmeniz gereken belgeler:
• Aracın sigorta poliçesi
• Ehliyet ve ruhsat fotokopisi
• Aracın hasarlı olduğunu belgeleyen fotoğraflar
• Sürücüye ait alkol raporu
• Trafik kaza raporu
Bu bildirimin ardından eksper, sigorta şirketi adına gerekli kontrolleri sağlar. İlk 5 gün içerisinde en erken bildirimi yapmak ve işlemleri son güne bırakmamak, son anda yaşayabileceğiniz aksiliklere karşı hazırlıklı olmanızı sağlar. Bundan dolayı kaza anında bildirimi yapmanız önem taşımaktadır.
Hasar kaydı nedir?
Hasar kaydı, aracın kayda geçmiş kaza ve hasarlarını içeren kayıttır. Bu hasarlar, aracınızın hasar geçmişinde hasar kaydı olarak görünür. Eğer aracınız tam hasar almamış yani pert olmamış, fakat parçası zarar görmüş/değiştirilmişse de hasar kaydında bu durum gözükmek zorundadır. Sigorta şirketleri bir araç için sizlere tamir ve onarım harcaması yaptığında da bu tutar hasar kaydı olarak araca işlenmektedir.
Eğer aracın tutanakta adı geçiyor fakat masrafları elden karşılandıysa tutar belirtilmeden hasar kaydına işlenir. Eğer bir araç almayı planlıyorsanız fakat araçta hasar kaydı mevcut ise bu kayıtlar aracın maddi değerinin hesaplanmasında büyük önem taşır ve aracın durumu hakkında da size bazı ipuçları verir. Hasar kaydı bulunan bir aracın trafiğe çıkamaz şeklinde bir raporu olmasa da kullanıcı, aracı satmak istediğinde alıcı bulması zorlaşabilir.
Hasar kaydı nasıl sorgulanır?
Araç hasar kayıtlarına Trafik Sigortalar Bilgi Merkezi’nin (TRAMER) sisteminden ulaşabilirsiniz. Bu sistem, araçların tüm sigorta bilgilerinin yer aldığı bir veri deposudur. Sistemde sorgulama yaparak araca ait kaza ve hasar bilgilerine ulaşabilirsiniz. TRAMER aracılığıyla bir aracın sigorta bilgilerini kontrol edebilir ve araca ait hasar kaydı, geçmiş kaza tutanakları, değişen parça bilgisi, araç trafik poliçesi vb. bilgilere ulaşabilirsiniz.
• E-Devlet ile TRAMER Kaydı Sorgulama
Sorgulamayı E-Devlet üzerinden hızlı, ücretsiz ve online şekilde yapabilirsiniz. Sisteme T.C. kimlik numarası ve şifrenizle giriş yaptıktan sonra E-Hizmetler kısmından Sosyal Güvenlik ve Sigorta bölümüne girmelisiniz. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kurumunun sunduğu online hizmetler kısmında yer alan “Trafik Poliçe ve Hasar Bilgileri Sorgulama” bölümüne tıklayarak, aracın plaka numarasını girin. Bu sayede TRAMER kaydını sorgulayabilirsiniz.
• SMS ile TRAMER Sorgulama
SMS yöntemiyle hasar kaydı dışında da bilgilere ulaşabilirsiniz. Tüm operatörler için belirli bir ücret karşılığında istediğiniz aracın plakadan hasar sorgulama işlemini saniyeler içinde gerçekleştirebilirsiniz. Plakayı 5664’e SMS olarak göndererek aracın hasar geçmişini ve detaylarını saniyeler içinde öğrenebilirsiniz. Ayrıca, “KAZA” yazıp bir boşluk bırakarak araç plakasını yine 5664’e göndererek, kazalı araçların hasar oranlarını SMS olarak alabilirsiniz.
Ağır hasarlı araç ile pert araç arasındaki farklar nelerdir?
Ağır hasarlı araç ve pert araç durumlarında aracın piyasa değeri farklılıkları vardır. Bir aracın kaza sonrası aldığı hasarın değeri kasko sigortasında belirtilen sigorta bedelinse ise bu araç sigorta şirketlerinde ‘ağır hasar kayıtlı’ olarak yer alır. Bu tür araçlarda rayiç bedel ödemesi yapılmayabilir.
Ağır hasarlı araçlar trafikte tehlike oluşturabilme potansiyeli taşıdığı için kasko sigortası şartlarında bazı değişiklikler gerçekleşir. Bu araçlara ”Trafikten çekme belgesi” verilmektedir. Ağır hasarlı araçlar gerekli onarım ve tamir yapılmadan trafiğe çıkamazlar.
Pert araç ise kaza sonucu aracın tamamen hasar görmüş ve kullanılamaz hale geldiği anlamına gelir. Aracın pert sayılabilmesi için kazadan sonra %70 ve üzeri oranda değer kaybetmesi gerekmektedir. Bu oranın üzerinde değer kaybeden ve kullanılmayacak hale gelen araçlar için pert kaydı çıkarılır. Pert kaydı açılan araçların trafiğe çıkması yasaktır ve “Trafikten çekilmiştir” belgesi alır.
Eğer pert kaydı alan aracın kaskosu varsa aracın onarım ve tamir bedelleri ve rayiç bedeli karşılaştırılır. Sigorta şirketi ödemeyi araç sahibine yaptıktan sonra aracın tüm hakları sigorta şirketine geçmektedir. Pert araçların trafiğe yeniden çıkabilmesi için onarım işlemlerinin prosedürlere uygun şekilde yapılması gerekir.
